Các uỷ viên công tố cho biết họ muốn những bản án với mức bồi thường thiệt hại cao hơn nữa, và có thể buộc Google phải rút lại những thoả thuận bị cáo buộc vi phạm luật chống độc quyền.

Hôm thứ 5 vừa qua, một nhóm lưỡng đảng gồm 35 bang tại Mỹ – cùng với Washington DC, Guam, và Puerto Rico – đã nộp đơn kiện chống độc quyền đối với Google, trong đó cáo buộc công ty sử dụng bất hợp pháp quyền lực thị trường của mình nhằm đảm bảo vị thế thống trị trên lĩnh vực tìm kiếm một cách phản cạnh tranh.

Nền kinh tế của chúng ta đang tập trung hơn bao giờ hết, và người tiêu dùng thì bị bóp nghẹt khi họ bị tước đoạt quyền chọn lựa đối với các sản phẩm và dịch vụ có giá trị” – Phil Weiser, tổng chưởng lý Colorado, cho biết. “Những hành động phản cạnh tranh của Google đã bảo vệ thế độc quyền tìm kiếm của hãng và loại bỏ các đối thủ, tước đoạt khỏi người tiêu dùng những lợi ích có thể có được từ những lựa chọn của các đối thủ khác, kìm hãm cải tiến, và làm suy yếu những công ty mới hay những kế hoạch mở rộng khác

Tại buổi họp báo nhằm công bố thông tin liên quan vụ kiện, Weiser và một nhóm lưỡng đảng gồm các tổng chưởng lý từ Iowa, Nebraska, và Tennessee, đã chỉ ra cách Google chèn ép các đối thủ cạnh tranh vốn cũng cung cấp các dịch vụ tìm kiếm trên internet. Đơn kiện chống độc quyền còn cáo buộc Google đã ký kết các hợp đồng phản cạnh tranh với các công ty như Apple nhằm cài đặt sẵn bộ máy tìm kiếm của mình thay vì của các đối thủ khác.

Trước những hợp đồng và hành vi phản cạnh tranh đó, đơn kiện khẳng định Google đã tạo ra một “thế độc quyền vững chắc và bao trùm” trong lĩnh vực tìm kiếm, chiếm gần 90% tổng số tìm kiếm trên internet tại Mỹ, trong khi không có bất kỳ đối thủ cạnh tranh nào nắm giữ hơn 7% và trong thập kỷ qua cũng không có bất kỳ công ty mới nào bước chân vào thị trường mà đạt được hơn 1% thị phần qua từng năm. Đơn kiện còn cáo buộc Google đang “tích luỹ một bộ sưu tập khổng lồ dữ liệu nhằm xây dựng vững chắc hơn những rào cản ngăn những kế hoạch mở rộng và các công ty mới” thông qua những dự án nghiên cứu các dạng thức thăm dò mới bằng công nghệ thông minh nhằm củng cố bất hợp pháp thế độc quyền.

Đây là vụ kiện chống độc quyền thứ ba liên tiếp nhắm vào Google được công bố trong vòng 2 tháng trở lại đây tại Mỹ.

Hôm thứ tư, 10 tổng chưởng lý bang thuộc đảng Cộng hoà đã nộp một đơn kiện chống độc quyền cáo buộc Google vi phạm luật chống độc quyền bằng cách lợi dụng thế độc quyền trong công nghệ quảng cáo để “nghiền nát” tính cạnh tranh và thu phí cắt cổ đối với các nhà xuất bản – Facebook cũng bị xướng tên là đồng phạm trong những kế hoạch bất hợp pháp này. Trước đó, vào tháng 10, Bộ Tư pháp Mỹ đã nộp đơn kiện chống độc quyền cáo buộc Google dàn xếp để bảo vệ bất hợp pháp thế độc quyền trên lĩnh vực tìm kiếm và quảng cáo trong công cụ tìm kiếm.

Google bị 35 bang tại Mỹ kiện lần thứ ba liên tiếp vì hành vi phản cạnh tranh - Ảnh 1.

Trong thập kỷ qua, Google và một loạt những gã khổng lồ khác ở Thung lũng Silicon đã được phép tập trung những lượng rất lớn quyền lực thị trường vào tay các công ty tư nhân vốn ngày càng ít đi mà hầu như không gặp bất kỳ ngăn trở nào về mặt pháp luật tại Mỹ. Liên minh châu Âu (EU), tổ chức đã đấu tranh với những vi phạm trong chống độc quyền của Google trong hơn một thập kỷ, vừa qua đã tuyên án phạt Google đến 3 lần với tổng số tiền gần 10 tỷ USD kể từ năm 2017 vì những động thái phản cạnh tranh để duy trì thế độc quyền. Những án phạt đó, cùng với những phán quyết của EU, là quá nhỏ bé không thể làm ảnh hưởng đến thế độc quyền của Google, chứ chưa nói đến khuyến khích tăng cường cạnh tranh.

Một câu hỏi tương tự đã được đưa ra trong buổi họp báo hôm thứ 5, và tổng chưởng lý Nebraska là Doug Peterson đã trả lời rằng bởi các công ty như Google được xếp vào dạng các tập đoàn liên hợp tại Mỹ, nên “chúng tôi có nhiều biện pháp rộng hơn có thể áp dụng được”. Peterson còn nói thêm rằng “những án phạt đối với những công ty lớn như thế này, đôi lúc chỉ được xem như chi phí kinh doanh mà thôi“. Do đó, các uỷ viên công tố đang tìm kiếm những biện pháp “rộng hơn” như buộc rút lại những thoả thuận bất hợp pháp và chấm dứt những động thái phản cạnh tranh vốn có tầm quan trọng chủ chốt trong thế độc quyền của hãng.

Google không phải là gã khổng lồ công nghệ duy nhất đang bị truy xét gắt gao. Uỷ ban Thương mại Liên bang và 40 bang tại Mỹ hồi tuần trước đã nộp đơn kiện chống độc quyền nhắm vào các động thái phản cạnh tranh bất hợp pháp của Facebook nhằm thống trị lĩnh vực truyền thông xã hội. Các uỷ viên công tố trong vụ kiện này đang xem xét buộc Facebook phải rút lại mọi thoả thuận bất hợp pháp vốn vi phạm luật chống độc quyền, đặc biệt là các thương vụ thâu tóm Instagram và WhatsApp.

Trong buổi họp báo hôm thứ 5 và trong đơn kiện, các uỷ viên công tố cũng cho biết họ sẽ tìm cách buộc Google phải rút lại những thoả thuận bất hợp pháp tương tự, vốn được thực hiện nhằm đảm bảo sự thống trị của hãng.